Rozstrzelanie w 1940 roku polskich jeńców wojennych, oficerów i cywili, było najbardziej krwawą zbrodnią od zakończenia Wielkiego Terroru. Nikita Pietrow, rosyjski historyk i działacz na rzecz ochrony praw człowieka, nakreślił specjalnie dla polskiego czytelnika portret zbiorowy katyńskich oprawców. Począwszy od członków Biura Politycznego, których podpisy figurują pod notatką Berii z 5 marca, skończywszy na „personelu obsługującym maszynę śmierci”. Autor szuka prawidłowości w losach funkcjonariuszy NKWD, starając się wskazać, jakie motywacje i koleje losu doprowadziły tych ludzi do udziału w Zbrodni Katyńskiej. Próbuje także odpowiedzieć na pytanie, czy udział w tej zbrodni oraz w „tajemnym kręgu” skrywanej przez lata tajemnicy pozostawił na ich psychice jakikolwiek ślad. Przez pryzmat tych życiorysów poznajemy mechanizmy działania aparatu bezpieczeństwa i całego sowieckiego systemu opresji. Nikita Pietrow nie unika również gorzkiej prawdy na temat przebiegu śledztwa katyńskiego oraz braku gotowości do uczciwego rozliczenia się z totalitarną, sowiecką przeszłością zarówno rosyjskich władz, jak i społeczeństwa. Publikację uzupełnia załącznik zawierający ponad 120 szczegółowych biogramów funkcjonariuszy różnych szczebli aparatu bezpieczeństwa państwowego zaangażowanych w Zbrodnię Katyńską, w większości przypadków wzbogaconych o fotografie. sakriti opis